STRASBOURG – Avrupa Parlamentosu (AP), 1974 Kıbrıs Harekâtı sırasında Kıbrıslı kadınlar ve kız çocuklarının yaşadıkları hak ihlallerine ilişkin hazırlanan karar tasarısını kabul etti. Kararda, 1974’teki askeri harekât “Türk işgali” olarak nitelendirilirken, Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarınca cinsel şiddet ve tecavüz suçları işlendiğine yönelik iddialara da yer verildi.
Kararda, çatışma döneminde cinsel şiddete ve tecavüze maruz kaldığı belirtilen mağdurların tanınması, yaşananların aydınlatılması ve sorumluların hesap vermesi yönünde çağrılar yapıldı. Avrupa Parlamentosu ayrıca cinsel şiddetin savaş aracı olarak kullanılmasını uluslararası hukukun ağır ihlallerinden biri olarak değerlendirdi.
Avrupa Parlamentosu kararları siyasi nitelik taşıyor ve doğrudan hukuki bağlayıcılığı bulunmuyor. Bununla birlikte, Parlamento’nun kabul ettiği kararlar Avrupa Birliği’nin siyasi yaklaşımını yansıtması bakımından önem taşıyor.
Türkiye Dışişleri Bakanlığı ise karara tepki gösterdi. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Avrupa Parlamentosu’nun kabul ettiği metnin “kahraman Türk Silahlı Kuvvetleri’ne yönelik asılsız ve akıl dışı iddialar içerdiği” belirtilerek kararın Türkiye açısından “yok hükmünde” olduğu ifade edildi. Açıklamada ayrıca Avrupa Parlamentosu’nun Kıbrıs meselesinde tarihi gerçeklerden ve tarafsızlıktan uzaklaştığı savunuldu.
Kıbrıs sorunu, 1974 yılında Yunanistan’daki askeri cunta tarafından desteklenen darbenin ardından Türkiye’nin adaya askeri müdahalede bulunmasıyla bugünkü fiili bölünmüş yapısına kavuştu. Türkiye, harekâtın 1960 Garanti Antlaşması’ndan doğan hakları kapsamında gerçekleştirildiğini ve Kıbrıs Türk toplumunun güvenliğini sağlamayı amaçladığını savunuyor. Buna karşılık Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler ve uluslararası toplumun büyük bölümü, adanın kuzeyindeki Türk askeri varlığını “işgal” olarak tanımlıyor. Bu nedenle 1974 olaylarının hukuki niteliği konusunda taraflar arasındaki görüş ayrılığı güncelliğini koruyor.
